Skip to main content
- semiologie = tekenen leer
- huisarts: veel onzekerheid in diagnose
- zelden pathognomonisch
- weinig technische onderzoeken
- aanpak
- anamnese
- KO en parameters
- inspectie
- palpatie
- spierverzet ("guarding") bij peritonitis
- loslaatpijn
- enkel indien geen spierverzet
- weinig organen
- meestal niets
- heel vaak sigmoid
- vergrote lever
- regelmatige rand: steatose
- onregelmatige rand: metastasen
- cirrhose: kleine lever
- vergrote milt
- overvolle blaas (tot aan navel)
- cyste
- tumor
- inflammatoir plastron
- gevoelig, grillig afgelijnd
- o.a. bij traag verlopende appendicitis
- aneurysma
- PPA
- goed uitleggen
- chaperone?
- man: prostaat
- vrouw: cervix
- ruimte Douglas
- recent veel rectum tumoren bij jonge mensen
- altijd PPA bij rood bloedverlies per anum
- percussie
- leverdofheid verdwenen
- GI perforatie
- lucht onder diaphragma
- auscultatie
- technische onderzoeken
- diagnose
- cognitief proces
- additief model
- Bayesiaans model
- algoritmisch
- "kookboek"
- risico op over- en onderinterpretatie
- heuristisch
- nieuw: AI
- dermatologie: veel vlekjes
- diabetische retinopathie
- pathologisch onderzoek
- dr. google
- duck test: if it looks, swims, quacks like a duck, then it's probably a duck
- pathognomonische voorbeelden
- abces: dolor, calor, rubor, tumor
- DVT bij immobiele patient
- pijn
- zwelling
- unilateraal oedeem onderbeen
teken Hohman: pijn in kuit bij dorsiflexie- complicatie: (long)embool
- galblaas / pancreaskop carcinoom: niet-pijnlijke icterus, palpabele galblaas
- "wet van Courvoisier"
- geen galsteen, want zou pijn geven
- waakvlamdiagnoses
- gangreen van Fournier
- begint met zwart vlekje
- crepitaties bij palpatie
- necrotiserende infectie (met zeer snelle progressie), koorts, sepsis
- op letten bij iedere immuungecompromiteerde patient
- vaak peri-anaal
- chirurgische urgentie
- abdominale ischemie
- heel hevige buikpijn
- weinig klinische bevindingen
- geen tekenen van peritonitis
- bloed initieel normaal
- later: acidose, lactaat, LDH
- diagnose: CT
- flauwvallen
- vasovagale syncope: trage pols
- hypovolemie: snelle pols
- (N)EWS score
- 1: binnen uur opnieuw checken
- 2: arts bijroepen
- 3: upgrade monitoring
- sensitiviteit en specificiteit
- bepaalt gebruik aanvullende tests
- spanningspneumothorax = klaplong
- 1 functionele long
- adem dubbel zo snel
- niet levensbedreigend
- tenzij spanningspneumothorax
- diagnose
- inspectie: verminderde expansie thorax
- percussie: hypertympaan i.p.v. sonoor
- auscultatie: verminderd ademgeruis
- shock
- hypovolemisch vs septisch
- compleet ander klinisch beeld
- eerste behandeling bij beide: IV vocht
- buikpijn
- viscerale pijn: dof, midline
- epigastrisch: foregut
- mesogastrisch: midgut
- hypogastrisch: hindgut
- parietale pijn: sterk gelokaliseerd
- gerefereerde pijn
- hart: linkerarm
- long, diaphragma, lever: supraclaviculair
- Kehr's sign bij diaphragma prikkeling: linker schouder
- voorbeeld: pijnmigratie bij acute appendicitis
- symptomen
- eerst visceraal: periumbilicaal
- daarna parietaal: rechter fossa
- nausea
- "vervoerspijn": voel elke put in weg
- lichte koorts (subfebriel)
- klinisch onderzoek
- McBurney point
- 1/3 tussen SIAS en umbilicus, rechts
- teken van Rovsing
- duw op McBurney gespiegeld links
- geeft bij appendicitis pijn rechts
- pijn door druk / gasverplaatsing
- obturator teken bij endorotatie heup (knie 90 graden)
- psoas teken bij extensie rechter heup
- technische onderzoeken
- labo?
- leukocytose
- linksverschuiving WBC
-
CRP: delay van 18u
-
echo: 50% accuraat
- CT: 100% accuraat
- "abdomen enkel" = RX abdomen
- theorie
- aantonen: hoge PPW nodig
- uitsluiten: hoge NPW nodig
- Alvarado score (/10)
- 7/10: klinisch onderzoek
- 3/10: labo
- interpretatie
-
: hoog risico
- 9-10: laparoscopie
- 7-8: CT
- tussen: observatie
-
: laag risico
- typisch bij jongvolwassenen
- moeilijke populaties
- leeftijd < 4j
- ouderen
- geen klinische tekens peritonitis
- ook bij
- diabetes
- gebruik cortocoiden
- (vals positief: syndroom Chilaiditi)
- zwangeren
- rechter fossa pijn is normaal
- stress op lig. teres uteri
- caecum wordt naar boven geduwd
- pijn op andere plek dan verwacht
- diagnose: MRI
- obesitas
- soorten pijn
- somatisch
- kolieken
- sinusoidaal
- bewegingsdrang
- peritonitis
- patient ligt heel stil
- "plankharde buik"
- bv. bij maagperformatie
- adem diep in -> geen beweging buik
- hoest -> heel ingehouden, pijnlijk
- teken Murphy
- subcostale palpatie rechts (~galblaas)
- adem diep in en uit
- adem stopt plots door pijn -> positief -> acute cholecystitis
- liesbreuk
- belang volledig klinisch onderzoek
- inspectie en palpatie lies/dij
- bv. bij dunne darm obstructie
- geen CT nodig
- 1/8 mannen
- wegdrukbaar?
- vrouwen: dijbreuk > liesbreuk
- ascites
- bij leverlijden (of maligne)
- shifting dullness
- acute ischemie
- 5P
- pain
- pallor (bleek)
- pulselessness
- parethesia
- paresis
- test Buerger
- bleke voet laten afhangen: wordt rood
- maagcarninoom
- roker: risicofactor
- klier Virchow
- bleek, anemie
- horror carnis: afkeer van vlees
- navel: sister Mary Joseph nodule
- PPA
- embolen